หยุดหายใจขณะหลับ อันตรายไหม? เช็กอาการและวิธีรักษา

เสียงกรนที่ดังต่อเนื่องเป็นเวลานาน หรือเสียงกรนที่มีความถี่และความดังผิดปกติ มักเป็นสัญญาณเริ่มต้นของการอุดกั้นทางเดินหายใจ และสัมพันธ์กับการหยุดหายใจขณะหลับโดยตรง

เสียงกรนที่ดังต่อเนื่องเป็นเวลานาน หรือเสียงกรนที่มีความถี่และความดังผิดปกติ มักเป็นสัญญาณเริ่มต้นของการอุดกั้นทางเดินหายใจ และสัมพันธ์กับการหยุดหายใจขณะหลับโดยตรง

ร่างกายจะพยายามปลุกตัวเองให้หายใจเมื่อระดับออกซิเจนในเลือดลดลง จึงทำให้บางคนสะดุ้งตื่นกลางดึก สำลัก หรือรู้สึกเหมือนหายใจไม่ออก

แม้จะนอนครบ 7–8 ชั่วโมง แต่กลับรู้สึกเพลีย ง่วงผิดปกติระหว่างวัน ขาดสมาธิ หรือมีอารมณ์หงุดหงิดง่าย สะท้อนว่าคุณภาพการนอนแย่จากการตื่นบ่อยโดยไม่รู้ตัว

ผู้ป่วยหลายคนมีอาการปวดศีรษะทันทีเมื่อตื่น คอแห้งเพราะหายใจทางปาก และเหงื่อออกมากผิดปกติกลางคืน เนื่องจากร่างกายต้องทำงานหนักระหว่างหลับ

บางคนมีทางเดินหายใจที่แคบโดยกำเนิด หรือมีลิ้นไก่และเพดานอ่อนที่หย่อนและยาวกว่าปกติ ทำให้ระหว่างนอนหลับ กล้ามเนื้อบริเวณนั้นยุบตัวและปิดกั้นทางเดินหายใจได้ง่าย จึงเกิดการหยุดหายใจโดยไม่รู้ตัว

ไขมันที่สะสมรอบคอจะไปกดทับหลอดลมและเนื้อเยื่อรอบ ๆ ทางเดินหายใจ ส่งผลให้ช่องหายใจแคบลงโดยอัตโนมัติ โดยเฉพาะในท่านอนหงาย ซึ่งเป็นหนึ่งในสาเหตุหลักของ OSA

เมื่ออายุมากขึ้น กล้ามเนื้อในลำคอและระบบหายใจจะเริ่มหย่อนตัวและสูญเสียความยืดหยุ่น ทำให้เกิดการอุดกั้นได้ง่ายขึ้นระหว่างนอน โดยเฉพาะในเพศชายที่มีโครงสร้างลำคอใหญ่กว่าหญิง

แอลกอฮอล์และยากลุ่มกดประสาทกลาง เช่น ยานอนหลับหรือยาคลายเครียด จะทำให้กล้ามเนื้อในลำคอคลายตัวมากเกินไป ส่งผลให้การหายใจในระหว่างหลับติดขัด จนเกิดการหยุดหายใจเป็นช่วง ๆ

การมีโพรงจมูกอุดตันจากอาการภูมิแพ้หรือไซนัสเรื้อรัง ทำให้หายใจทางจมูกลำบาก และต้องหายใจทางปากแทน ซึ่งมีโอกาสที่เพดานอ่อนจะยุบตัวได้มากกว่าเดิม จึงเพิ่มความเสี่ยงต่อ OSA

ทุกครั้งที่หยุดหายใจ ระดับออกซิเจนในเลือดจะลดลงทันที ทำให้สมองต้องตื่นตัวเพื่อกระตุ้นการหายใจใหม่ซ้ำ ๆ ตลอดคืน การขาดออกซิเจนบ่อย ๆ ส่งผลให้เซลล์สมองเสื่อมถอยเร็วขึ้น เสี่ยงต่อโรคหลอดเลือดสมองในระยะยาว

ภาวะ OSA เพิ่มความเสี่ยงของความดันโลหิตสูง หัวใจเต้นผิดจังหวะ หัวใจล้มเหลว และโรคเบาหวานชนิดที่ 2 จากความเครียดทางร่างกายเรื้อรังที่สะสมจากการนอนหลับไม่มีคุณภาพ

ผู้ที่มีภาวะหยุดหายใจขณะหลับมักมีอาการง่วงมากในระหว่างวัน แม้นอนครบชั่วโมงแล้วก็ตาม ซึ่งเพิ่มโอกาสหลับใน ขณะทำงาน ขับรถ หรือทำกิจกรรมที่ต้องใช้สมาธิ เสี่ยงเกิดอุบัติเหตุรุนแรงได้

เนื่องจากสมองไม่ได้พักผ่อนอย่างแท้จริง จึงส่งผลต่อสมาธิ ความจำ และอารมณ์ในแต่ละวัน บางคนอาจมีอาการซึมเศร้า หงุดหงิดง่าย หรือรู้สึกหมดแรงอยู่ตลอดเวลา